Hoe ontwerp je een
transformatieve leeromgeving
voor duurzaamheid in de lessen economie?

prof. dr. Tom Kuppens 

UAntwerpen, Dag van het economie-onderwijs, 22 april 2022

  • Wat heb jij geleerd over duurzaamheid tijdens je opleiding?
    
  • Hoe werd dit aangepakt en wat vond je daarvan?
  • Wat leren jouw leerlingen over duurzaamheid tijdens hun opleiding?
    
  • Hoe pak jij dit aan?
    
    

Bespreek met je buur:

Hoe duurzaamheid integreren in de economieles?

  • Waarom moeten we duurzaamheid integreren in de lessen (bedrijfs)economie?

 

  • Hoe kan je duurzaamheid integreren in de lessen (bedrijfs)economie?
    • inhoudelijk
    • vakdidactisch

 

  • Waar kan ik inspiratie vinden? 
Waarom duurzaamheid integreren in de lessen (bedrijfs)economie?

Deadline?

Hoe ver staan we?

Bron: Eurobarometer (2019)

Sleutelcompetentie duurzaamheid: 
van inspannings- naar resultaatsverplichting
Competenties inzake duurzaamheid  

systeemdenken

toekomstgericht denken

strategisch en actiegericht handelen

normatieve competentie (ethische dimensie)

interpersoonlijke competentie (politieke dimensie)

Literatuur: Wiek et al. (2011), Ploum et al. (2017)

GreenComp

Economen worden opgeleid tot beslissingnemers

maar welk beslissingscriterium hanteren wij? 

Hoeveel aandacht besteedt een typisch economiehandboek aan duurzaamheid?

Hoeveel aandacht besteedt een typisch economiehandboek aan duurzaamheid?

Het merendeel van de leermiddelen voor economie focust op:

  • korte termijn
  • winstmaximalisatie
  • sterk vereenvoudigde voorstelling realiteit

 

'Het (enige) hoofdstuk' over externaliteiten staat meestal achteraan. Duurzaamheid wordt daardoor bijzaak. 

 

Hoe kan je zo je leerlingen voorbereiden op wicked problems in een complexe wereld? 

Hoe duurzaamheid integreren in de lessen (bedrijfs)economie?

 

a) inhoudelijk

Mag het iets meer zijn? 

van 3P's naar 5P's

Donuteconomie (Raworth, 2017)

“The citizens of 2050 are being taught an economic mindset that is rooted in the textbooks of 1950, which in turn are based on the theories of 1850.” 

Donuteconomie (Raworth, 2017)

“The citizens of 2050 are being taught an economic mindset that is rooted in the textbooks of 1950, which in turn are based on the theories of 1850.” 

1750

Donuteconomie (Raworth, 2017)

“The citizens of 2050 are being taught an economic mindset that is rooted in the textbooks of 1950, which in turn are based on the theories of 1850.” 

2022

Donuteconomie (Raworth, 2017)

veilige en rechtvaardige ruimte voor de mensheid

Biogebaseerde en circulaire economie

Nieuwe businessmodellen

Hoe duurzaamheid integreren in de lessen (bedrijfs)economie?

 

b) vakdidactisch

Kennis alleen leidt niet tot gedragsverandering

Value action gap

Hoe kan je het gedrag van je leerlingen beïnvloeden vanuit een instrumentalistische visie op education for sustainable development (ESD)? 

student attitude towards sustainability

perceived behavioral control towards sustainable behavior

subjective norm towards sustainability

intention to engage in sustainable behavior

sustainable behavior in one's private and professional life

Bron:  Eigen bewerking van Swaim, J.A., Maloni, M.J., Napshin, S.A. & Henley, A.B. (2014) “Influences on Student         

            Intention and Behavior Toward Environmental Sustainability”, in: Journal of Business Ethics (124), pp. 465-584.

            DOI: https://doi.org/10.1007/s10551-013-1883-z

Hoe kan je het gedrag van je leerlingen beïnvloeden vanuit een poststructuralistische visie op ESD? 

teaching traditions in environmental and sustainability education (ESE)

Denk aan een moment in je leven, waarop je beslist hebt om vanaf dan iets helemaal anders te doen.

Wat was de aanleiding voor deze grote verandering?

Hoe kan je het gedrag van je leerlingen beïnvloeden vanuit een poststructuralistische visie op ESD? 

TRANSFORMATIEF LEREN

Bron:  Förster, R., Zimmermann, A.B., Mader, C. (2019) Transformative teaching in Higher Education for Sustainable

            Development: facing the challenges. GAIA 28/3: 324-326

Tot slot nog dit ...

 

  • Duurzaamheidseducatie 
    = cognitief + affectief leren
  • Stap af van een al te belerende benadering
  • Leerlingen zijn de problemen moe. Werk liever oplossingsgericht. 
Waar kan ik inspiratie vinden?

Hoe kan je duurzaamheid integreren in dit lesonderwerp? 

Antwerp beach?

http://flood.firetree.net/

Forum theater

Hoe ontwerp je een
transformatieve leeromgeving
voor duurzaamheid in de lessen economie?

Wij zoeken leerkrachten die willen experimenteren met duurzaamheid in de lessen economie

Wat?

  • samen leermiddelen co-creëren
  • met transformatieve insteek
  • opvolging en ondersteuning gedurende (min.) 2 schooljaren
  • deelname aan onderzoek

Interesse? Geef ons vrijblijvend een seintje via: 

  • lise.janssens@uhasselt.be
  • tom.kuppens@uhasselt.be 

prof. dr. Tom Kuppens

 

 

UHasselt - Centrum voor Milieukunde

Docent milieueconomie

VUB & UHasselt

Vakdidacticus economie en duurzaamheidseducatie

COPERNICUS Alliance
Co-voorzitter

werecircle

Bondgenoot 

Contact

tom.kuppens@uhasselt.be  tom.emile.kuppens@vub.be

+32 473 51 68 73

2122 UAntwerpen - Hoe ontwerp je een transformatieve leeromgeving voor duurzaamheid in de lessen economie?

By idlovub

2122 UAntwerpen - Hoe ontwerp je een transformatieve leeromgeving voor duurzaamheid in de lessen economie?

  • 93